Франция тараққиёт агентлиги (ФТА) Халқ банки билан биргаликда «Чорвачилик соҳасини барқарор ривожлантиришни молиялаштириш» лойиҳасини амалга оширмоқда. Ушбу ҳамкорлик маҳаллий агробизнесга халқаро тажрибадан фойдаланиш ҳамда имтиёзли «яшил» кредит линияларини қўлга киритиш имконини беради. Бу эса ўз навбатида соҳага жаҳон стандартларидаги эко-технологияларни жорий этишга йўл очади.
Барқарор чорвачилик – келажак пойдевори
Халқ банки учун чорвачиликни молиялаштириш фақатгина маҳсулот ҳажмини ошириш дегани эмас. Банк учун асосий устуворлик озиқ-овқат хавфсизлигини таъминлаш билан бирга, ресурс тежовчи технологияларни қўллашдир. Бунга сув ва озуқани иқтисод қилиш, маҳсулдорликни ошириш ҳамда атроф-муҳитга чиқариладиган зарарли моддаларни камайтириш киради.
Лойиҳа доирасида балиқчилик ва қуёнчилик каби тармоқларга алоҳида эътибор қаратилмоқда. Анъанавий чорвачиликка қараганда, бу йўналишлар анча кам сув ва ер ресурсларини талаб қилади, табиатга зарари кам ва энг муҳими, харажатини тезроқ қоплайди. Бундай лойиҳаларни қўллаб-қувватлаш экологик хатарларни камайтиришга ва бизнесни диверсификация қилишга хизмат қилади.
Экологик мезонлар: банк нимага эътибор беради?
Лойиҳада энергия тежамкорлиги, сувни қайта айлантириш тизимлари, қайта тикланувчи энергия манбаларидан фойдаланиш ва чиқиндиларни самарали қайта ишлаш кўзда тутилган бўлса, у «яшил» лойиҳа сифатида эътироф этилади. Бунда банк шунчаки қоғоздаги кўрсаткичларга эмас, балки лойиҳанинг табиатга кўрсатадиган ижобий таъсирига таянади.
Асосий талаблар қаторига атроф-муҳитга таъсирни баҳолаш, экологик ва ижтимоий стандартларга риоя қилиш, меҳнат муҳофазаси ҳамда табиий ресурслардан масъулият билан фойдаланиш киради.
Шунингдек, лойиҳаларнинг маҳаллий экотизимларга таъсири ҳам алоҳида назоратда. Масалан, балиқчилик хўжаликларида сув олиш ҳажми, сувнинг ҳавзаларга қайтарилишидан олдин филтрланиши ва ер ости сувлари сатҳига таъсири синчиклаб таҳлил қилинади.
Маслаҳатдан тортиб якуний натижагача
Халқ банки мижозларни барча босқичларда қўллаб-қувватлайди. Замонавий технологияларни танлаш бўйича маслаҳатлар беришдан тортиб, экологик ҳисоботларни тайёрлаш ва бизнес-режаларни халқаро «яшил» талабларга мослаштиришгача яқиндан кўмаклашади.
Тўсиқлар ва истиқбол режалар
Фермерлар учун асосий қийинчиликлар сифатида «яшил» технологияларга киритиладиган бошланғич инвестицияларнинг юқори қиймати, техник билимларнинг етишмаслиги ва халқаро экологик ҳисобот жараёнларининг мураккаблиги сақланиб қолмоқда.
Келгуси 3–5 йил ичида банк портфелида «яшил» кредитлар улуши кескин ошиши кутилмоқда. Рақамли эко-мониторинг, иқлим хатарларини суғурталаш ва экологик тоза маҳсулотлар экспортини қўллаб-қувватлаш энг муҳим устувор йўналишларга айланади.
